04.05.2012 Nj\u00eb r\u00ebnie e konsiderueshme e liris\u00eb s\u00eb shtypit ndodhi n\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Qendrore dhe Lindore \/ Euroazis\u00eb gjat\u00eb vitit 2011, tha vrojtuesi me qend\u00ebr n\u00eb SHBA Freedom House n\u00eb nj\u00eb raport t\u00eb mart\u00ebn (1 maj).
\nZona p\u00ebrfshin t\u00eb 15 ish-republikat sovjetike, Republik\u00ebn \u00c7eke, Hungarin\u00eb, Polonin\u00eb, Sllovakin\u00eb dhe Sllovenin\u00eb, plus n\u00ebn shtetet e Ballkanit — Shqip\u00ebrin\u00eb, Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00ebn (BiH), Bullgarin\u00eb, Kroacin\u00eb, Kosov\u00ebn, Maqedonin\u00eb, Malin e Zi, Rumanin\u00eb dhe Serbin\u00eb.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Sondazhi i p\u00ebrvitsh\u00ebm i vrojtuesit Freedom of the Press mbulon nj\u00eb total prej 197 vendesh dhe territoresh n\u00eb bot\u00eb. Ai vler\u00ebson nivelin e liris\u00eb s\u00eb medias n\u00eb baz\u00eb t\u00eb 23 pyetjeve metodologjike dhe 109 treguesve t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb tre kategori t\u00eb gjera: mjedisi ligjor, mjedisi ekonomik dhe mjedisi ekonomik. Bazuar n\u00eb rezultatet e tyre, nga 0 (m\u00eb e mira) n\u00eb 100 (m\u00eb e keqja), vendet m\u00eb pas vler\u00ebsohen si “t\u00eb lira” (1-30 pik\u00eb), “pjes\u00ebrisht t\u00eb lira” (31-60), ose “jo t\u00eb lira” (61-100).<\/p>\n
Nga 197 vendet n\u00eb sondazh, 66 (33.5%) u klasifikuan si “t\u00eb lira,” 72 (36.5%) si “pjes\u00ebrisht t\u00eb lira” dhe 59 t\u00eb tjerat (30%) si “jo t\u00eb lira”.<\/p>\n
N\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Qendrore dhe Lindore \/ Euroazis\u00eb, grupi m\u00eb i madh ishte ai me vende “pjes\u00ebrisht t\u00eb lira,” duke p\u00ebrfshir\u00eb n\u00ebnt\u00eb vendet e Ballkanit plus kat\u00ebr t\u00eb tjera, ose 45% nga totali. Nga 16 t\u00eb tjerat, vet\u00ebm shtat\u00eb, ose 24% nga totali, u rendit\u00ebn “t\u00eb lira” dhe n\u00ebnt\u00eb t\u00eb tjerat, ose 31%, ishin n\u00eb grupin “jo t\u00eb lira”.<\/p>\n
Vet\u00ebm 15% e popullsis\u00eb q\u00eb jeton n\u00eb at\u00eb zon\u00eb kishin akses n\u00eb median e lir\u00eb, “p\u00ebrqindja m\u00eb e vog\u00ebl q\u00eb prej vitit 2003,” tha Freedom House, duke theksuar se r\u00ebnia ndodhi kryesisht p\u00ebr shkak situat\u00ebs s\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsuar t\u00eb medias n\u00eb n\u00ebnrajonin e Evrop\u00ebs Qendrore dhe Lindore “q\u00eb n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi ka performanc\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb”.<\/p>\n
“Hungaria dhe Maqedonia p\u00ebsuan r\u00ebnie t\u00eb madhe, edhe rezultati i Ukrain\u00ebs ra gjithashtu,” tha Freedom House.<\/p>\n
Maqedonia, e cila humbi dy pik\u00eb nga renditja e saj n\u00eb raportin e grupit p\u00ebr vitin 2011, p\u00ebsoi nj\u00eb r\u00ebnie t\u00eb m\u00ebtejshme prej gjasht\u00eb pik\u00ebs k\u00ebt\u00eb vit. N\u00eb baz\u00eb t\u00eb rezultatit t\u00eb saj t\u00eb ri prej 54 pik\u00ebsh, u rendit n\u00eb vendin e 115 n\u00eb lirin\u00eb e shtypit n\u00eb bot\u00eb, s\u00eb bashku me Moldavin\u00eb.<\/p>\n
Sylvana Habdank-Kolaczkowska, drejtoresh\u00eb e projektit Freedom House’s Nations in Transit, tha se r\u00ebnia e m\u00ebtejshme e vendit ballkanik ndodhi p\u00ebr shkak se zhvillimet negative t\u00eb konstatuara p\u00ebrpara sondazhit t\u00eb vitit t\u00eb kaluar “vazhduan dhe u p\u00ebrkeq\u00ebsuan m\u00eb tej” gjat\u00eb vitit 2011.<\/p>\n
“Qeveria rriti kontrollin e saj p\u00ebr K\u00ebshillin e Radiotransmetimeve,” tha ajo p\u00ebr SETimes. “Shteti vazhdoi m\u00eb tej me nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje tatimore t\u00eb motivuar politikisht, duke p\u00ebrfshir\u00eb paraburgimin e zgjatur p\u00ebr para gjyqit t\u00eb Velija Ramkovskit, pronarit t\u00eb kat\u00ebr mediave me pik\u00ebpamje opozitare. Mbyllja e grupit mediatik t\u00eb Ramkovskit u jep nj\u00eb pozicion dominues mediave proqeveritare n\u00eb treg.”<\/p>\n
Duke qen\u00eb se shteti \u00ebsht\u00eb gjithashtu reklamuesi m\u00eb i madh n\u00eb Maqedoni, k\u00ebto ngjarje ngjall\u00ebn “shqet\u00ebsime serioze” mbi nivelin e pavar\u00ebsis\u00eb editoriale t\u00eb medias n\u00eb vend, “ve\u00e7an\u00ebrisht ato n\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi financiare,” tha Habdank-Kolaczkowska.<\/p>\n
“Numri i madh i padive p\u00ebr shpifje kund\u00ebr gazetar\u00ebve \u2026 vazhdon t\u00eb pengoj\u00eb lirin\u00eb e shprehjes dhe inkurajon vet\u00eb-censurimin,” tha ajo.<\/p>\n
P\u00ebrve\u00e7 gjobave t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb imponuara mbi gazetar\u00ebt n\u00eb shum\u00eb prej k\u00ebtyre rasteve, “shpesh ka edhe nj\u00eb kosto t\u00eb lart\u00eb p\u00ebr t’u paguar — edhe n\u00eb form\u00eb stresi — n\u00eb rast ofendimi t\u00eb figurave publike, sado legjitime kjo,” theksoi Habdank-Kolaczkowska. “Renditja e Maqedonis\u00eb me 54 pik\u00eb e vendos at\u00eb shtat\u00eb pik\u00eb larg kufirit t\u00eb vendeve “jo t\u00eb lira” n\u00eb sondazhin Press Freedom.”<\/p>\n
Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb rezultati i nj\u00ebjt\u00eb i Moldavis\u00eb e vendos at\u00eb n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin pozicion me Maqedonin\u00eb, k\u00ebt\u00eb vit renditja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pik\u00eb m\u00eb mir\u00eb se n\u00eb vitin 2011.<\/p>\n
“P\u00ebrmir\u00ebsimet m\u00eb mbres\u00ebl\u00ebn\u00ebse” n\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Qendrore dhe Lindore \/ Euroazis\u00eb erdh\u00ebn nga Gjeorgjia, e cila sh\u00ebnoi 52 pik\u00eb k\u00ebt\u00eb vit, nga 55 n\u00eb vitin 2011, si edhe nga Kosova dhe Mali i Zi, t\u00eb cilat sh\u00ebnuan p\u00ebrkat\u00ebsisht 49 dhe 35 pik\u00eb, dy pik\u00eb m\u00eb mir\u00eb se rezultatet e marra n\u00eb periudh\u00ebn e sondazhit t\u00eb m\u00ebparsh\u00ebm.<\/p>\n
Vendet e vetme t\u00eb tjera Ballkanike n\u00eb rajonin e gjer\u00eb q\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuan renditjet e tyre ishin Kroacia dhe Rumania, t\u00eb cilat u p\u00ebrmir\u00ebsuan me nga nj\u00eb pik\u00eb n\u00eb 40 dhe 41 pik\u00eb p\u00ebrkat\u00ebsisht. Megjithat\u00eb, rezultati i Rumanis\u00eb ishte m\u00eb i ul\u00ebti q\u00eb iu dha vendeve an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb.<\/p>\n
Bullgaria fqinje, e cila u rendit p\u00ebr her\u00eb t\u00eb fundit mes vendeve “t\u00eb lira” n\u00eb sondazhin e Freedom House p\u00ebr vitin 2003, humbi nj\u00eb pik\u00eb n\u00eb renditjen e saj p\u00ebr t\u00eb tretin vit radhazi, duke p\u00ebrfunduar me 36 pik\u00eb k\u00ebt\u00eb vit.<\/p>\n
Duke cituar sondazhe t\u00eb tjera nd\u00ebrkomb\u00ebtare mbi lirin\u00eb e shtypit, n\u00eb t\u00eb cilat Bullgaria doli gjithashtu m\u00eb keq se vitet e kaluara, Antoaneta Tzoneva, drejtoresh\u00eb e Institutit p\u00ebr Zhvillim t\u00eb Mjedisit Publik me qend\u00ebr n\u00eb Sofje, tha se rezultati i ri i vendit nuk \u00ebsht\u00eb p\u00ebr t’u \u00e7uditur. Ai vet\u00ebm konfirmon nj\u00eb tendenc\u00eb t\u00eb dukshme negative.<\/p>\n
“Tregu i medias \u00ebsht\u00eb p\u00ebrqendruar s\u00eb tep\u00ebrmi n\u00eb duart e vet\u00ebm pak grupeve rivale, dhe secili prej tyre lufton t\u00eb merret me sy t\u00eb mir\u00eb nga qeveria,” tha ajo p\u00ebr SETimes. “Ato nuk drejtohen nga interesat afatgjata dhe linja e tyre kryesore e biznesit nuk \u00ebsht\u00eb sektori i medias. Prandaj, korporatat e fuqishme n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb shfryt\u00ebzojn\u00eb median si nj\u00eb veg\u00ebl p\u00ebr t\u00eb ushtruar influenc\u00eb.”<\/p>\n
<\/p>\n
Tzoneva v\u00ebrejti gjithashtu se mbulimi i disa temave ishte thjesht tabu; kishte censurim dhe vet\u00eb-censurim.<\/p>\n
“N\u00eb fund, n\u00eb vend q\u00eb t\u00eb veprojn\u00eb si qen vrojtues, disa media jan\u00eb kthyer n\u00eb k\u00eblysh\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl q\u00eb ulen n\u00eb k\u00ebmb\u00ebt e qeveris\u00eb, duke pritur nj\u00eb cop\u00eb mishi,” tha ajo.<\/p>\n
Rezultati i ri i Shqip\u00ebris\u00eb prej 51 pik\u00ebsh ishte nj\u00eb pik\u00eb m\u00eb keq se vitin e kaluar, nd\u00ebrsa Serbia rr\u00ebshqiti me dy pik\u00eb n\u00eb 35. P\u00ebr t\u00eb tretin vit radhazi, BiH mori 48 pik\u00eb.<\/p>\n
Qiproja dhe Greqia, t\u00eb cilat u vendos\u00ebn n\u00eb grupin e Evrop\u00ebs Per\u00ebndimore s\u00eb bashku me Turqin\u00eb dhe 22 shtete t\u00eb tjera, mor\u00ebn p\u00ebrkat\u00ebsisht 22 dhe 30 pik\u00eb. Ato jan\u00eb vendet e vetme t\u00eb Evrop\u00ebs Juglindore mes 66 vendeve “t\u00eb lira” n\u00eb bot\u00eb. Rezultati i Turqis\u00eb prej 55 pik\u00ebsh \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pik\u00eb m\u00eb pak se ai i dh\u00ebn\u00eb n\u00eb vitin 2011.<\/p>\n
<\/p>\n
\u00a0Burimi :\u00a0 SETimes.com<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
04.05.2012 Nj\u00eb r\u00ebnie e konsiderueshme e liris\u00eb s\u00eb shtypit ndodhi n\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Qendrore dhe Lindore \/ Euroazis\u00eb gjat\u00eb vitit 2011, tha vrojtuesi me qend\u00ebr n\u00eb SHBA Freedom House n\u00eb nj\u00eb raport t\u00eb mart\u00ebn (1 maj). Zona p\u00ebrfshin t\u00eb 15 ish-republikat sovjetike, Republik\u00ebn \u00c7eke, Hungarin\u00eb, Polonin\u00eb, Sllovakin\u00eb dhe Sllovenin\u00eb, plus n\u00ebn shtetet e Ballkanit…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9451,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[90],"tags":[],"class_list":["post-9450","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme","category-90","description-off"],"yoast_head":"\n