Извештајот „Транснационални пипала – глобални жаришта на балканскиот организиран криминал“

24.07.2020 Глобалната иницијатива против транснационалниот организиран криминал (ГИ-ТОК) го објавува извештајот наречен „Транснационални пипала“ кој ги разоткрива глобалните жаришта на организираниот криминал во кој се вклучени групи од Западен Балкан.

Иако Западен Балкан често се претставува како жариште на недозволена активност, регионот е релативно мал пазар за организираниот криминал. Големите пари лежат на друго место. Овој извештај покажува зошто и како групите од Западен Балкан се вплеткал во организираниот криминал во странство, особено во Јужна Африка, Турција, Австралија, како и во некои земји од Латинска Америка и Западна Европа. 
 
 

За примерок од извештајот, кликнете овде.

 

 

Соопштение до медиумите и јавноста

Транспаренси Интернешнел Македонија до Основното јавно обвинителство во Скопје поднесе кривична пријава во врска со незаконските исплати од Агенцијата за филм

 

06.07.2020 Кривичната пријава е поднесена против вршителот на должност Директор на Агенцијата за филм на Република Северна Македонија за сторено кривично дело злоупотреба на службената положба, казниво по член 353 став 1 и 5 од Кривичниот законик, а во врска со член 34 од Законот за филмската дејност.

 

Информациите за овој настан се обезбедени преку медиумите, а како прилог до Јавното обвинителство се доставени електронски и отпечатени верзии на извештајот од истражувачко новинарство објавен од Радио МОФ на 25.06.2020, како и извештајот објавен на порталот Сакам да Кажам објавен на 26. 06. 2020 година:

 

https://bit.ly/2Z28gW5          https://bit.ly/2ZH7hcT

 

Кривичната пријава е поднесена од Транспаренси Интернешнел Македонија заради тоа што не добивме впечаток дека Јавното обвинителство ќе го преиспита овој случај по допрен глас, а во објавените новинарски текстови се содржани доволно информации од кои може да се согледаат незаконските дејствија на пријавениот, а објавен е и доказен материјал кој секако претставува јавна информација и не би ја загрозил идната истрага. 

   

 

 

Случајот Банки во Годишниот извештај на Народниот Правобранител за 2019 година

Транспаренси Интернешнел Македонија го поддржува ставот на Народниот правобранител за степенот на обезбедувањето почитување, унапредување и заштита на човековите слободи и права во постапките во Јавното обвинителство
12.06.2020 Народниот правобранител, во Годишниот извештај за степенот на обезбедувањето почитување, унапредување и заштита на човековите слободи и права за извештајната 2019 година констатира дека поплаките кои се однесуваат на работата и постапувањето на Јавните обвинителства во Република Северна Македонија се во помал број во однос на поплаките во претходната година. Сепак, забелешките во однос на долготрајноста на предистражните постапки кои се водат пред Основните јавни обвинителства и неинформирањето на граѓаните – подносители на пријави за текот на истите, останува проблем карактеристичен и за овој извештаен период.

Имено, за случајот „Банки„ или случај “Кубус” започнат по пријава на оштетениот пред МВР и од таму доставен во Основно јавно обвинителство Скопје за повеќе кривични дела, меѓу кои, „Измама“, „Злоупотреба на службената положба и овластување, како и  за кривично дело „Злосторничко здружување“, и „Перење пари  и други приноси од казниво дело“, во 2013 година, ова јавно обвинителство побара решавање на судир на надлежност пред Вишото јавно обвинителство, кое во септември 2019 година донесе решение со кое за стварно надлежно го огласи Основното јавно обвинителство за гонење на организиран криминал и корупција. 
 

КОВИД-19: Државите мора да обезбедат транспарентност и усогласеност со анти-корупциските одредби

uncac-coalition.jpg
 
Ефикасно спроведување на Конвенцијата на Обединетите нации против корупцијата е поважно од било кога
 
22.05.2020 UNCAC Коалицијата ги повикува владите да обезбедат висок степен на транспарентност во нивното справување со здравствената и економската криза предизвикана од КОВИД-19 пандемијата, со цел нивните заложби да бидат поефикасни и да ги намалат последиците предизвикани од корупција и измами. 
 
Транспаренси Интернешнл – Македонија како членка на UNCAC Коалицијата во повеќе наврати укажа за заложбите коишто ги презема за време на КОВИД-19 пандемијата преку јавни соопштенија преку медиумите и социјалните медиуми, како и на активностите коишто заеднички ги спроведува во рамки на Платформата на граѓански организации за борба против корупцијата. 
 
Како што многу држави мобилизираат огромни суми во своите кризни фондови со цел справување со кризата, на јавноста, граѓанското општество и медиумите мора да им биде обезбедена слобода во набљудувањето и евалуацијата на тоа како се трошат јавните ресурси. 

 
 

Соопштение

21.05.2020 Владата веќе донесе трет пакет на економски мерки со кои ќе се обезбеди помош на граѓаните и бизнисот. Сепак во овие услови на носење на брзи дискрециони одлуки зголемена е опасноста од корупција и поради тоа Транспаренси Интернешнл- Македонија бара од Владата да преземе засилени мерки за превенција и контрола на секаков можен ризик од коруптивно однесување.
 
Затоа, Транспаренси Интернешнл- Македонија ги доставува до Владата следните барања:
 
1. Да се зајакне транспарентноста на Владата
Третиот пакет на мерки не се објавени на веб страната на Владата
На веб страната на Вадата да се објават извештаи за тоа како се применети досегашните мерки
 
 

Оценка за транспарентен и отворен буџет за Северна Македонија за 2019 година

30.04.2020 Северна Македонија се наоѓа на 67 место од вкупно 117 држави според меѓународното истражување на Индексот за отвореност на буџет (Open budget index – OBI).  

Истражувањето и оценката за отворен буџет е независно, компаративно истражување коешто е базирано на факти и користи меѓународно признаени критериуми за оценка на јавниот пристап за информации поврзани со државниот буџет, можностите за пристап во процесот за креирање на националниот буџет и улогата на институциите коишто треба да вршат контрола врз буџетското трошење како што е легислативата и ревизијата во буџетскиот процес. 

Оценката за транспарентен буџет за Македонија е 41 (од 100) – каде што 100 означува задоволителна транспарентост а 0 означува незадоволителна транспарентност. 
Во однос на земјите од регионот Македонија има за една нијанса подобра оценка (41) од Србија (40), и од Босна и Херцеговина (33). Најдобро рангирана земја е Бугарија со оценка 71, додека Хрватска и Словенија имаат оценка од 68, а Албанија 55. 
 
 

Соопштение

28.04.2020 Транспаренси Интернешнл-Македонија (ТИ-М) и Државната комисија за спречување на корупцијата (ДКСК) ја продолжија својата соработка на проектот „Проценка на ранливост од корупција во политиките и постапките за вработување, со посебен фокус на непотизам, клиентелизам и кронизам.“

И ДКСК и ТИ- М сметаат дека ова истражување уште повеќе добива на значење во овие денови на пандемија од вирусот Ковид 19, кога голем број на вработени ги изгубија своите работни места, а со тоа и своите примања, до степен на загрозена егзистенција која се јавува и како причина за семејно насилство.

„Пандемијата на Ковид 19 и мерките кои се преземаат за справување со оваа состојба уште еднаш покажа дека најсигурно работно место, а со тоа и најсигурна егзистенција нуди вработувањето во државната администрација и вработувањето во јавниот сектор. Ова е уште една силна потврда на оправданоста од едно истражување кое има зе цел да ги обелодени точките на ранливост од корупција, присуството на влијанија, непотизам и кронизам при вработувањата, наспроти принципон на мерит, критериуми и подеднаква шанса за сите„ рече д-р Слаѓана Тасева, претседател на ТИ- Македонија. 

Проектот за потребите на Државната комисија за спречување на корупцијата и МИОА го реализира Транспаренси Интернешнл- Македонија, а финансиски е поддржан од Амбасадата на Кралството Холандија. Во рамките на овој проект изготвен е извештај за активностите спроведени  во периодот од јули 2019 до април 2020 кој е предмет на оваа презентација.

Изјава од Билјана Ивановска, претседател на Државната комисија за спречување на корупција: “Во рамките на јавната администрација неопходно е да се воспостават правни но и практични механизами преку кои ќе се уреди процесот на вработување и напредување. Овие механизми мора да се засноваат транспарентност и отвореност на постапките, како и на принципите на вредности со цел да се одберат најдобрите кандидати. Во спротивно, непотизмот и партиската припадност повторно ќе доминира при вработувањето во администрацијата”.    
 
Како дел од ова соопштение, следува презентацијата за Извештајот во која подетално се опишани сите фази и се вклучени резултатите и препораките од направената анализа:
 
 
 

Соопштение

Уредби со законска сила со ризик од корупција, барање за извештаи во врска со спроведување на Уредбите како и за објавување на донациите
 
27.04.2020 Транспаренси Интернешнел Македонија ги следи и анализира Уредбите со законска сила донесени од Владата на РС Македонија од аспект на ризик од корупција. Во овиа рамки, а од почетокот на прогласената вонредна состојба, издвоени се неколку Уредби за кои укажуваме дека во себе содржат ризик од корупција, што ќе се има во предвид при натамошно следење на спроведување на овие Уредби. 
 
Следењето на спроведувањето на овие уредби ќе се одвива преку барање за слободен пристап до информации од јавен карактер. При тоа, укажуваме и бараме од сите надлежни органи и институции навреме самите да објавуваат редовни и ажурирани информации за постапувањата во врска со овие Уредби, да се изготвуваат редовни извештаи кои ќе бидат објавени на веб страната на Владата и на надлежните органи. Исто така бараме Владата да обезбеди навремено постапување по барањата за пристап до информации од јавен карактер, затоа што во овој период истото се одвива со големи задоцнувања. 
  
 

ГРАЃАНСКИТЕ ОРГАНИЗАЦИИ ЈА ПОВИКУВААТ ВЛАДАТА НА РСМ

ГРАЃАНСКИТЕ ОРГАНИЗАЦИИ ЈА ПОВИКУВААТ ВЛАДАТА НА РСМ да ја промени одлуката за драстично намалување  на финансиската поддршка за граѓанското општество

21.04.202 Граѓанското општество и Советот за соработка со и развој на граѓанскиот сектор ја повикуваат Владата на Република Северна Македонија да ја преиспита и промени својата одлука за драстично намалување на финансиската поддршка за граѓанските организации, објавена во Службен весник на РСМ на 9 април 2020 година.

Оваа одлука со која финансиската поддршка, зависно од институцијата, или целосно се укинува или сериозно се намалува, е донесена на нетранспарентен начин, без консултација со граѓанските организации, засегнатите страни и пошироката јавност, што говори за непринципиелниот однос на Владата кон граѓанското општество во ова кризно време. Со одлуката со која се намалуваат приближно 525.000 евра неопходна поддршка, државата де-факто го иззема граѓанското општество како релевантен партнер во справувањето со кризата предизвикана од епидемијата на COVID-19.